Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında gerçekleştirilen 'Dağ Gündeminin İlerletilmesi: Hedef Aşımı Koşullarında Buzullar, Kriyosfer ve Dayanıklılık, Ortak Sorumluluk ve Sürdürülebilir Finansman' başlıklı etkinlikte açıklamalarda bulundu.
Etkinliğe Tacikistan Başbakan Yardımcısı Sulaymon Ziyozoda, Kırgızistan Bakanlar Kurulu Başkanı Adılbek Kasımaliyev, Asya Kalkınma Bankası (ADB) Başkanı Masato Kanda ile çok sayıda ülkeden üst düzey temsilciler katıldı. Programda çeşitli ülkelerin bakan ve yetkilileri de konuşmacı olarak yer aldı.
Buzulların Erimesi ve Küresel Sıcaklık Artışı
Konuşmasında buzulların geleceğinin yalnızca dağlık bölgeleri değil, milyonlarca insanın yaşam koşullarını doğrudan ilgilendirdiğini belirten Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, küresel sıcaklık artışının buzullar üzerinde geri döndürülemez sonuçlar doğurabileceğini ifade etti. 2024 yılının kayıtlardaki en sıcak yıl olduğunu hatırlatan Yumaklı, 2025'te küresel ortalama sıcaklığın sanayi öncesi dönemin yaklaşık 1,43 derece üzerine çıktığını kaydetti.
Kriyosferin buzulları, kar örtüsünü ve donmuş su bileşenlerini kapsadığını anlatan Yumaklı, dağlık bölgelerdeki kar ve buz rezervlerinin nehir havzalarının su bütçesini düzenleyerek tarımsal üretimin su ihtiyacının karşılanmasına katkı sağladığını vurguladı.
2100 Yılı Projeksiyonları ve Su Kaynakları
Türkiye'nin Akdeniz Havzası'ndaki konumu nedeniyle iklim değişikliğinin etkilerine karşı hassas ülkeler arasında yer aldığını belirten Yumaklı, ülkedeki 25 nehir havzasında yürütülen bilimsel çalışmalarla iklim değişikliğinin su kaynakları üzerindeki muhtemel etkilerinin 2100 yılına kadar değerlendirildiğini aktardı. Projeksiyonların ortalama sıcaklıkların 6 dereceye kadar artabileceğini ortaya koyduğunu belirten Yumaklı, artan buharlaşmayla birlikte Türkiye'nin yıllık kullanılabilir su potansiyelinin yüzyıl sonuna doğru yaklaşık yüzde 25 azalabileceğine dikkati çekti.
Temiz su kaynaklarına erişimi bir beka meselesi olarak değerlendirdiklerini ifade eden Bakan Yumaklı, "Bizim yaklaşımımız nettir: Krizlere müdahale etmek yerine riskleri önceden yönetmek zorundayız," dedi. Bu kapsamda 2026-2035 dönemini kapsayan Ulusal Su Planı'nın uygulamaya alındığı bildirildi.
Su Yönetimi Projeleri ve Finansman
Dağ ekosistemlerinin korunmasında sürdürülebilir finansman mekanizmalarına ihtiyaç duyulduğunu belirten Yumaklı, iklim değişikliğine uyum ve su yönetimi alanında uluslararası finans kuruluşlarının imkanlarından yararlandıklarını kaydetti. Dünya Bankası ile 819 milyon dolar bütçeli Türkiye İkinci Sulama Modernizasyon ve Su Verimliliği Projesi'nin yürütüldüğünü belirten Yumaklı, Türkiye Taşkın ve Kuraklık Yönetimi Projesi'nin de 600 milyon dolar bütçeye sahip olduğunu aktardı. Ayrıca Ziraat Bankası aracılığıyla uygun koşulları sağlayan basınçlı sulama yatırımlarına 15 milyon liraya kadar kredi ve yüzde 100'e varan faiz desteği sunulduğu ifade edildi.
